BẤT THƯỜNG VỀ KINH NGUYỆT Ở TUỔI DẬY THÌ

0
21

   Tuổi dậy thì là khoảng thời gian nội tiết và hoạt động của buồng trứng chưa ổn định. Do vậy đa số các bạn gái thường có kinh nguyệt thất thường như chu kỳ kinh nguyệt không đều, kinh thưa, kinh mau, thậm chí là vô kinh. Tuy nhiên với những bạn gái có kinh nguyệt từ 2- 3 năm mà chưa ổn định thì có thể gây ảnh hưởng tới sức khỏe sinh sản.

tuoi-day-thi  Kinh nguyệt không đều

   Từ giai đoạn bắt đầu dậy thì cho đến 18, 20 tuổi chu kỳ kinh nguyệt thường chưa ổn định, không đều, có khi 2- 3 tháng mới có một lần, hoặc có tháng có đến 2, 3 lần và mỗi lần có kinh có thể rất nhiều và kéo dài.
 
   Nguyên nhân do buồng trứng hoạt động chưa ổn định nên có những vòng kinh có rụng trứng và những vòng kinh không rụng trứng.
 
   Kinh thưa: Là khi vòng kinh kéo dài trên 35 ngày thậm chí vài ba tháng mới có kinh một lần.
ài ba tháng mới có kinh một lần.
 
   Vùng dưới đồi và tuyến yên ở trong não chi phối sự bài tiết của buồng trứng (tiết ra oestrogen và progesterone). Hai hormone này làm cho niêm mạc tử cung có những biến đổi để tạo ra kinh nguyệt hay để đón trứng đã thụ tinh đến làm tổ và phát triển thành thai. Vì vậy, những bất thường ở trục tuyến dưới đồi, tuyến yên và buồng trứng đều có thể dẫn đến hiện tượng kinh thưa.
 
   Hiện tượng kinh thưa có thể do nhiều nguyên nhân khácnhư: ít rụng trứng (do noãn bào chậm phát dục, do đó kéo dài giai đoạn noãn chín). Ở một số người cách hơn bốn mươi ngày hoặc hai đến ba tháng mới rụng trứng một lần, dù lượng máu kinh và thời gian hành kinh vẫn bình thường.
 
   Ngoài ra, hiện tượng buồng trứng đa nang cũng có thể làm cho kinh nguyệt thưa. Đó là trường hợp buồng trứng có rất nhiều nang cùng phát triển, nhưng chẳng có nang nào chín và thường là không phóng noãn (không có trứng rụng). Nếu không điều trị buồng trứng đa nang có thể dẫn đến hiện tượng vô sinh
 
   Kinh mau: Là khi chu kì kinh  từ 22 ngày trở xuống. Nguyên nhân của kinh mau là do không phóng noãn hay hoàng thể phát triển kém, nên giai đoạn hoàng thể ngắn.

Hiện tượng rong kinh

   Kinh nguyệt kéo dài trên 7 ngày, lượng máu kinh có thể nhiều hoặc ít. Bình thường trong mỗi chu kỳ kinh nguyệt các bé gái bị mất 40 – 60ml máu nhưng khi bị rong kinh thì lượng máu mất đi có thể vượt quá 80ml.
 
   Nguyên nhân là do hoạt động của buồng trứng chưa đi vào ổn định. Bên cạnh đó còn do rối loạn điều hòa hoóc môn ở vùng dưới đồi – tuyến yên và từ đó ảnh hưởng đến hoóc môn của buồng trứng do cơ thể đang ở giai đoạn trưởng thành.
 
   Thường xảy ra ở các chu kỳ không có phóng noãn, không có hoàng thể và không chế tiết progesteron – một yếu tố cần thiết giúp nội mạc tử cung bong gọn và triệt để, không bị rong kinh.

Hiện tượng vô kinh
   Vô kinh nguyên phát: Là khi quá 18 tuổi mà chưa hành kinh lần nào.
   Vô kinh thứ phát là những trường hợp đã hành kinh nhưng mất kinh từ 3 tháng (cho những người vòng kinh đều) đến 6 tháng (cho những người vòng kinh không đều)
 
   Rối loạn nội tiết: đây là một hội chứng liên quan chặt chẽ từ não đến buồng trứng, rất khó điều trị mà biểu hiện bên ngoài là cơ quan sinh dục phụ không phát triển như: vú nhỏ, không có lông mu, lông nách, âm hộ nhỏ bé.
 
   Cũng có thể là do rối loạn nhiễm sắc thể giới tính thường gặp ở những người nam giả nam hoặc nữ giả nữ
 
   Bất thường về phát triển của bộ phận sinh dục: Không phát triển một phần hoặc toàn bộ phận sinh dục. Nếu tử cung, buồng trứng không phát triển thì không có hiện tượng kinh nguyệt. Nếu bộ phận sinh dục không phát triển một phần thì vẫn có hiện tượng kinh nguyệt, nhưng vì huyết kinh bị ứ lại không chảy ra ngoài được nên gọi là bế kinh

Cách khắc phục

   Ở những bạn gái bước vào tuổi dậy thì, kinh nguyệt thất thường, không đều. Đây là hiện tượng rối loạn kinh nguyệt tuổi dậy thì, thường sẽ tự hết sau 2 – 3 năm. Một số biện pháp cải thiện tình trạng trên như:
 

   Thực hiện một chế độ dinh dưỡng đủ chất và tăng cường bổ sung rau củ quả nhằm cung cấp các vitamin A, vitamin C và vitamin E cho cơ thể. Tránh các thức ăn cay nóng, đồ uống kích thích như rượu, bia, thuốc lá…
 
   Xây dựng nếp sống khoa sắp xếp thời gian học tập, làm việc, nghỉ ngơi hợp lý, tránh căng thẳng, stress, thức khuya. Bên cạnh đó nên luyện tập thể dục thể thao tăng cường trao đổi chất trong cơ thể.
 
   Bất kỳ những bất thường về kinh nguyệt cũng có thể gây ảnh hưởng đến sức khỏe sinh sản. Nếu tình trạng kinh nguyệt rối loạn, rong kinh, vô kinh kinh thưa, kinh mau này kéo dài ảnh hưởng đến sức khỏe, phụ huynh cần khuyến khích hoặc đưa trẻ đi khám phụ khoa để tầm soát các bệnh cho con sớm tránh kéo dài ảnh hưởng tới sức khỏe sinh sản sau này.